ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ
اندازه فونت: +

برگه داده های شهری (15): رشت

رشت از جمله کلان‌شهرهای ایران است که علاوه بر مرکزیت استان گیلان و شهرستان رشت، همچنین بزرگترین و پرجمعیت‌ترین شهر شمال ایران در بین سه استان حاشیه‌ای دریای خزر (مازندران، گیلان و گلستان) محسوب می‌شود. رشت مرکب از دو پاره واژه رش و ت است، رش به معنای باران ریز و مدام است و ت پسوند جای است، همانگونه که در زبان پهلوی تشت یا آتشت به معنی آتشدان در نظر گرفته می‌شود. در نتیجه رشت یعنی جایی که در آن باران ریز و مدام می‌بارد. ساكنان شهرهاي شهرستان رشت عمدتاً به مشاغل خدماتي ، تجاري و صنعتي مشغول هستند و شاليكاري نيز از عمده فعاليتهاي روستاييان اين خطه مي باشد. در بخش كشاورزي ، اين ناحيه از مستعدترين مناطق استان و كل كشور محسوب مي شود. به علاوه شهر رشت طی سه دهه گذشته شاهد یک غنای فرهنگی شایان توجه بوده است. در تمامی شهرهای بزرگ دنيا از چنين فرصت ها به عنوان يک نقطه قوت٬ استراتژيک و تعامل فرهنگی همواره بهره گيری شده است.

 

نام: رشت

نام های پیشین: دارلمرز، دارالامان، بیه، رشت بازار

استان: گیلان

مساحت شهر: 136 کیلومتر مربع

جمعیت شهر:639,951 نفر

 

تحول جمعیتی شهر در صد سال اخیر:

شهر رشت پر جمعیت‌ترین شهر شمال کشور و از جمله کلانشهرهای ایران است. در سال 1387 ميانگين تراكم جمعيت در كلان شهرها 177 نفر در هر كيلومتر مربع بود كه اين ميزان در شهر رشت به بيش از 600 نفر مي‌رسید که با توجه به وسعت کلانشهر رشت و امکانات آن میزان قابل توجهی بود.  

جمعیت شهر رشت مطابق نتایج سر شماری سال (۱۳۹۰)۶۳۹٬۹۵۱ نفر و جمعیت شهرستان رشت ۹۱۸۴۴۵ نفر است. بر اساس سرشماری رسمی در سال ۱۳۹۰، جمعیت ساکن آن ۶۳۹٬۹۵۱ نفر بوده‌است. جمعیت شناور ثابت روزانهٔ شهر رشت به ‌عنوان مادرشهر استان گیلان بالغ بر ۱٬۲۰۰٬۰۰۰ نفر است. جمعیت این شهر در تعطیلات و ماه‌های گردشگری سال بالغ بر دو میلیون نفر است. رشت فشرده‌ترین شهر ایران به لحاظ نسبت جمعیت به وسعت است و ازلحاظ نسبت جمعیت در روز و شب نیز رتبه نخست کشور را دارد.

 

مساحت شهرستان: 1427 کیلومتر مربع

مساحت استان: 14044 کیلومتر مربع

جمعیت شهرستان: 918445 نفر

جمعیت استان: 2,480,874 نفر (1390)

ترکیب شهرستان(تعداد و اسامی شهرها،  و تعداد روستاها):

چپرپرد، سرخشکی، گورابجیرصحرا،  فشتکه اول و دوم،  فتاتو، چاپارخانه (رشت)، جفرود بالا، کویشاد (1384)

با افزایش محدوده از ۳۰ روستای منطقه آزاد ۲۳ روستای ساحلی و غیرساحلی شهرستان رشت واقع در بخش‌های خمام، خشکبیجار و لشت‌نشا در محدوده منطقه آزاد قرار دارد.

 

کوچکترین و بزرگترین شهرهای استان از لحاظ جمعیتی:  

رشت بزرگترین شهر استان گیلان از نظر جمعیتی است. 

 

ترکیب استان (تعداد و اسامی شهرها و شهرستان ها):  

استان گیلان دارای 16 شهرستان به قرار زیر است:

رشت، لاهیجان، بندر انزلی، فومن، رودبار، منجیل صومعه‌سرا، ماسال، رودسر، رضوانشهر ، استارا، هشتپر، شفت، املش، لنگرود، آستان اشرفیه

 

رده شهرهای استان گیلان

آ

آستارا

آستانه اشرفیه

ء

واجارگاه

احمدسرگوراب

اسالم

اطاقور

املش

ایینه‌ده

ب

بازارجمعه

بره‌سر

پ

پره‌سر

ت

توتکابن

ج

جیرنده

چ

چوبر

چابکسر

چاف و چمخاله

ح

حویق

خ

خانوانه

خشکبیجار

خمام

د

دوسلان

دیلمان

ر

رودبار

رودبنه

رودسر

رانکوه

رحیم‌آباد (گیلان)

رستم‌آباد (گیلان)

رشت

رضوان‌شهر (گیلان)

س

سنگر (شهر)

سیاهکل

ش

شفت (گیلان)

شلمان

ص

صومعه‌سرا

ف

فومن

ک

کوچصفهان

کومله (شهر)

کلاچای

کنف‌گوراب

کیاشهر

گ

گوراب زرمیخ

گلسار (رشت)

ل

لوشان

لولمان (رشت)

لوندویل

لاهیجان

لشت نشا

لنگرود

لیسار

م

ماسال

ماسوله

ماکلوان

مرجغل

منجیل

ن

نالکیاشر

ه

هشتپر

 

فاصله شهر با تهران: رشت در فاصله 332 کیلومتری شمال‌غرب تهران واقع شده است.

 

فاصله و نسب جغرافیایی شهر با شهرهای مهم نزدیک: 

رشت در177 کیلومتری شمال قزوین، 363 کیلومتری شمال غرب ساری، 206 کیلومتری شمال شرق زنجان، 258 کیلومتری شرق اردبیل و 493 کیلومتری جنوب شرقی تبریز واقع شده است.

 

ترکیب زبانی شهر: 

در شهر رشت لهجه‌های گوناگون از گویش بیه‌پس از زبان گیلکی رایج است. برخی گیلکی را به نام پهلوی خوانده‌اند. حمدالله مستوفی قزوینی می‌نویسد: «در گشتاسفی که بخشی‌ست در مجاورت دریای خزر و نزدیک «سالیان»، زبان‌شان به پهلوی به جیلانی (گیلانی) باز بسته‌است.». مستوفی پهلوی را شبیه و وابسته به گیلکی می‌داند. زبان رسمی جلسات شورای شهر رشت گیلکی است.

 

ترکیب قومی شهر: 

مردم شهر رشت عموماً گیلک هستند. گیل به زبان پهلوی «گل=Gel» و به تازی «الجیل» ثبت شده‌است، در نیمه اول قرن میلادی از طرف «کاپوس پلینوس» با نام «گلای Gelaee» معرفی شده است. خودزکو در کتاب تاریخ گیلان، به نقل از پلین-و-دوسنت کروآ و دنیس لوپری یه ژت قوم گیل را از اخلاف کادوس قدیم معرفی می‌کند؛ که از زمان ژوستینین امپراتور روم پس از دفع حمله آماردها بر ارتفاعات شرقی گیلان مسلط شده‌اند. دربارهٔ سلاح این قوم نیز گفته‌است عبارت بود از سپر و نیزه و شمشیری که از شانه آویزان می‌شد و سه زوبین و یک خنجر که به دست چپ می‌گرفتند. اریستوفن اقوام جنوب خزر را چنین معرفی می‌کند: از شرق به غرب هیرگانیان – مردها – اناریاکان – کادوس – آلبانی – کاسپی – اوتیان. استرابن، جغرافی‌دان عهد قدیم که در فاصله ۴۰ قبل از میلاد تا ۴۰ بعد از میلاد می‌زیسته و در کتاب ۱۱ فصل ۸ خود آورده است که: در نواحی شمالی کوه «پراخواتراس=همان سلسله البرز که حائل بین نجد ایران و گیلان و مازندران است» اقوام گلای Gelaee و کادوس (به زبان یونانی باستان: Καδούσιοι) و (به انگلیسی: Cadusii) و ماردی و بعضی قبایل گرگانی زیست می‌کنند؛ و بدین ترتیب جایگاه گیل – گیلان را نشان می‌دهد.

اگر ساختار جامعه شناختی و شهری رشت به عنوان يک شهر سنتی و کلانشهر مدرن نگريسته شود نخستين چيز توجه به تاريخچه و قوميت شناختی در اين شهر است. ساختار شهر رشت امروز از قوميت های مختلف تشکيل شده است٬ بعد از زلزله رودبار٬ رشت پذيرای افراد زيادی از شهرستان بود که اغلب در ورودی اين شهر ساکن شدند. به علاوه از شهرستان های ديگر استان نیز شهروندان زيادی از قوميت های مختلف از کرد٬ آذری و غيره در شهر رشت ساکن هستند و شهر رشت طی سه دهه گذشته شاهد یک غنای فرهنگی شایان توجه بوده است. در تمامی شهرهای بزرگ دنيا از چنين فرصت ها به عنوان يک نقطه قوت٬ استراتژيک و تعامل فرهنگی همواره بهره گيری شده است.

 

ترکیب  اقتصادی (مشاغل و بخش های اقتصادی فعال): 

عمده درآمد شهرستان رشت از طریق کشاورزی و زراعت می باشد. ۱۱ درصد برنج ایران و ۲۸ درصد برنج گیلان در شهرستان رشت تولید می‌شود و از این لحاظ دارای رتبه نخست در کشور می‌باشد. ۱۰۱۳ هکتار باغ چای دیم و ۳۰۵ آبیاری رتبه ۵ تولید چای ایرانی را برای شهرستان رشت رقم زده است. دیگر محصولات شامل حبوبات، سبزیجات، صیفی جات، علوفه دام است. با عدم نظارت بالاترین میزان تغییر کاربری اراضی کشاورزی در شهرستان رشت در بین شهرستان گیلان اتفاق افتاده است و این مسئله به شدت کشاورزی و محیط زیست این شهرستان را تهدید می‌کند.

در این شهرستان ۸۱هزارو ۲۰۰راس دام شیری وجود دارد درزمینه دامداری پرواری هم۲هزارو ۴۲۱ واحد دامداری صنعتی و بومی در این شهرستان وجود دارد که سالانه ۵۴هزار تن شیرخام و۴هزارتن گوشت قرمز تولید و به بازارمصرف عرضه می‌کنند در زمینه مرغداری ۱۴۱ واحد مرغداری گوشتی و ۲۱ واحد مرغ مادرو ۶ واحد جوجه کشی در این شهرستان وجود دارد که ۱۲هزارتن گوشت مرغ تولید و به بازار مصرف عرضه می‌شود. ۲میلیون ۷۰۰هزار قطعه مرغ بومی در این شهرستان پرورش داده می‌شود که ۲۷درصد سهم استان را شامل می‌شود. همچنین در زمینه تولید و پرورش شتر مرغ بوقلیمون فعالیت دارد.

در نوار ساحلی شهرستان رشت ۶۶۶ نفر صیاد در قالب ۷ تعاونی صیادی پره در دریای خزر فعال است.

سالانه ۱۶ هزار تن انواع آبزیان پرورشی در شهرستان رشت تولید می‌شود. این تولیدات در آب بندان‌های گرم‌آبی و سردآبی صورت می‌گیرد.

 

ارتفاع از سطح دریا : 7- متر

دمای میانگین سالانه: 15.9 درجه سانتی‌گراد

سردترین و گرم ترین  درجه حرارت: 

سردترین درجه حرارت 1.9 و گرمترین 30.5 درجه سانتی‌گراد است.

 

وبگاه های مربوط: 

 

دانشنامه ویکی‌پدیا / رشت

پرتال شهرداری رشت

http://rasht.ir/  

درباره شهرستان رشت / فرمانداری رشت

 

نقشه در ایران :

 

 

نقشه در استان: 

 

 

نقشه شهر: 

 

  

 

منابع:

دانشنامه ویکی‌پدیا / رشت

دانشنامه ویکی‌پدیا / استان گیلان

دانشنامه ویکی‌پدیا / شهرستان رشت

دانشنامه ویکی‌پدیا / رده شهرهای استان گیلان  

درباره شهرستان رشت / فرمانداری رشت

 

سایت الف / تراکم زیاد جمعیت در رشت

http://alef.ir/vdci3war.t1aqy2bcct.html?26579  

 

تدبیر شرق / تعامل فرهنگی و قوميتی نقش مهمی در تعالی شهر رشت دارد

http://tadbireshargh.ir/news/printNews/2814  

 

سایت تیشینه / فواصل بین شهرها 

http://www.tishineh.com/  

 

 

این مطلب در چارچوب پروژه انسان شناسی وبازنمایی شهرهای ایران مدرن منتشر می شود.

درباره پروژه

 

 

 

 

 

 

  

  

  دوست و همکار گرامی

چنانکه از فعالیت های داوطلبانه کانون «انسان شناسی و فرهنگ» و مطالب منتشر شده در سایت آن بهره می برید و انتشار آزاد این اطلاعات و استمرار این فعالیت ها را مفید می دانید، لطفا در نظر داشته باشید که در کنار همکاری علمی، نیاز به کمک مالی همه همکاران و علاقمندان نیز وجود دارد. کمک های مالی شما حتی در مبالغ بسیار اندک، می توانند کمک موثری برای ما باشند.

 

حامی گرامی اطلاعات مالی کانون انسان‌شناسی و فرهنگ هفته‌ای یکبار در نرم افزار حسابداری درج می‌شود شما میتوانید شرح فعالیت مالی کانون را از طریق لینک زیر دنبال کنید.

 

https://www.hesabfa.com/View/Login

 

 

 

آیین نوروز در عهد صفویه(2)
"ما ناخواسته به ترامپ کمک می‌کنیم": نگاهی به نظریه...

Related Posts